16 Sentyabr 2026

VERGİLƏR

SOSİAL-İQTİSADİ ONLAYN QƏZET

Mediatorlar tərəfindən sosial sığorta haqlarının ödənilməsi barədə

29 mart 2019-cu il tarixli “Mediasiya haqqında” Azərbaycan Respublikasının Qanunu mübahisələrin alternativ həlli üsullarından olan mediasiyanın təşkili sahəsində ictimai münasibətləri tənzimləyir, mediasiyanın məqsədlərini, prinsiplərini, həyata keçirilməsi qaydalarını və mediatorların statusunu müəyyən edir. Mediasiyanın məqsədi tərəflər arasındakı münaqişənin azaldılması və mübahisənin onları razı salacaq şəkildə həll olunmasıdır.

“Hüquqi şəxslərin dövlət qeydiyyatı və dövlət reyestri haqqında” Azərbaycan Respublikasının Qanununa uyğun olaraq, dövlət qeydiyyatına alınmış hüquqi şəxs mediasiya təşkilatı ola bilər. Hüquqi şəxs Mediasiya Şurasının üzvlüyünə qəbul edildiyi andan mediasiya təşkilatı kimi fəaliyyət göstərmək hüququ əldə edir. Mediasiya Şurasının üzvlüyünə qəbul edilmək üçün mediasiya təşkilatına olan tələblərdən biri də ən azı iki mediatorla əmək müqaviləsinin olmasıdır.

Mediasiya təşkilatı - mediasiyanın inkişaf etdirilməsi, təkmilləşdirilməsi məqsədilə əmək müqaviləsi və ya müvafiq mülki-hüquqi müqavilə bağladığı mediatorların effektiv fəaliyyətinə yönələn tədbirləri həyata keçirən qeyri-kommersiya hüquqi şəxsdir. “Sosial sığorta haqqında” və “Tibbi sığorta haqqında” Azərbaycan Respublikası qanunlarına edilmiş dəyişikliyə əsasən, mediatorlar tərəfindən də sığorta haqlarının ödənilməsi nəzərdə tutulur. “Sosial sığorta haqqında” Azərbaycan Respublikasının Qanununa əsasən, sərbəst mediatorlar gəlirlərinin (xərclər çıxılmaqla) 10 faizi miqdarında məcburi dövlət sosial sığorta haqqına cəlb olunurlar. “Tibbi sığorta haqqında” Azərbaycan Respublikası Qanununa əsasən isə vergi uçotuna alınmış mediatorlar sığortalı qismində özləri çıxış edirlər. Sözügedən qanuna uygun olaraq mediatorlar üçün minimum aylıq əməkhaqqının 4 faizi məbləğində icbari tibbi sığorta haqları müəyyən edilib.

VergiXarici şirkətdən dividend gəliri əldə edən rezident fiziki şəxs nə qədər vergi ödəməlidir? VergiXarici vətəndaşlara göstərilən tibbi xidmətlərə görə ƏDV hansı qaydada geri qaytarılır? VergiArı balının pərakəndə satışı zamanı ƏDV necə hesablanmalıdır? VergiQum və çınqıl hasilatı ilə məşğul olan vergi ödəyicisi mədən vergisi bəyannaməsi təqdim etməlidirmi? Vergiİlin ortasında fəaliyyətə başlayan vergi ödəyicisi üçün orta işçi sayı necə müəyyən olunur? VergiFiziki şəxs hüquqi şəxsdən icarəyə götürdüyü əmlaka görə vergi bəyannaməsi təqdim etməlidirmi? VergiƏmlakını icarə verən fiziki şəxsin hansı öhdəliyi yaranır? Vergiİctimai iaşə fəaliyyəti ilə məşğul olan fərdi sahibkarın ƏDV güzəşti nə qədərdir? Vergiİcarə müqaviləsi nəyə lazımdır və tərəflərə hansı təminatları verir? VergiHimayəsində yalnız bir tələbə övladı olan qadına vergi güzəşti verilirmi?