26 May 2026

VERGİLƏR

SOSİAL-İQTİSADİ ONLAYN QƏZET

Azərbaycanın vergi sistemi: dünən, bu gün, sabah

11 fevral – vergi xidməti işçilərinin peşə bayramı günüdür

Azər Badamov, Milli Məclisin Regional məsələlər komitəsinin üzvü

Vergi sistemi dövlətin onurğa sütunu hesab olunur. Mükəmməl qurulmuş vergi siyasəti dövlət büdcəsinin gəlirlər hissəsinin düzgün formalaşmasına, ölkədə sahibkarlığın inkişafına, makroiqtisadi sabitliyin qorunmasına və ölkə iqtisadiyyatının möhkəmlənməsinə xidmət edir. Son illər ölkəmizdə aparılan iqtisadi islahatların əhatə dairəsi genişlənərək yeni sahibkarlıq subyektlərinin yaranmasına meydan verib. Vergi sahəsindəki dəyişikliklər bu sistemdə yeni yanaşmanı ortaya qoyub, sahibkarların vergi orqanları ilə əməkdaşlığa baxışlarını dəyişib. Əvvəlki illərdə vergi işçisi sahibkarı qorxu içində saxlayırdısa, sahibkarı artıq ödənişlərə təhrik edərək iflasa doğru aparırdısa, indi vergi işçisi ilə sahibkar arasında tərəfdaşlıq münasibətləri formalaşıb. Son zamanlar sahibkarlarla görüşlərimizdə onların öz dilindən bu yanaşmadan razı qaldıqlarını və dövlətə vergi ödəməkdən fərəh duyduqlarını eşitmək olur.

Ötən il vergi sistemində aparılan geniş struktur və institusional islahatlar, bu il Vergi Məcəlləsində qüvvəyə minmiş dəyişikliklər vergi xidmətinin fəaliyyətində şəffaflığın artmasına və sahibkarlıq şəbəkəsinin genişlənməsinə şərait yaradıb. Vergiyə cəlb olunan sahibkarlıq subyektlərinin kateqoriyalara bölünməsi iqtisadiyyatda ədalətli rəqabət mühitinin formalaşdırılmasına imkan verib. Qanunvericiliklə mikro, kiçik və orta sahibkarlığın meyarlarının müəyyənləşdirilməsi nəticəsində sahibkarlıq subyektlərinin hər təbəqəsi üçün fərqli vergi tətbiq edilir. Burada əlavə dəyər vergisinin ödəyiciləri konkretləşdirilib, sadələşdirilmiş verginin ödəyicilərinin əhatə dairəsi məhdudlaşdırılıb, "kölgə iqtisadiyyatı"nın azalması və mühasibatın şəffaf aparılmasında yeni tələblər ortaya qoyulub. Ümumiyyətlə, qanunvericilikdə edilmiş son dəyişikliklər vergi sisteminin yanaşmasında qarşıya sahibkarlığın dəstəklənməsi, vergidən yayınmanın və "kölgə iqtisadiyyatı"nın miqyasının azaldılması, vergitutma bazasının genişləndirilməsi, vergi inzibatçılığının təkmilləşdirilməsi kimi yeni mütərəqqi istiqamətlər qoyub.

Sonda 11 fevral - vergi xidməti işçilərinin peşə bayramı münasibətilə bu sahədə çalışan bütün insanları təbrik edir, bu məsuliyyətli və şərəfli peşənin layiqli icra edilməsində onlara uğurlar arzulayıram.

VergiƏvvəllər taksi fəaliyyəti ilə məşğul olmuş fiziki şəxs kuryer işləyərsə, hansı vergini ödəməlidir? VergiHüquqi şəxsin ləğv edilməsi prosesi necə həyata keçirilir? VergiƏlilliyi olan valideynə qulluq edən şəxsə hansı vergi güzəşti verilir? VergiVergi ödəyicisi xaricə çıxışının məhdudlaşdırılmasını necə öyrənə bilər? Vergiİxtisar zamanı işçiyə ödənilən müavinət vergi və sosial ödəmələrə cəlb olunurmu? VergiBir neçə il istifadə edilməmiş məzuniyyətin kompensasiyası necə hesablanıb ödənilməlidir? VergiBərbər kimi işləmək istəyən fiziki şəxsin hansı öhdəlikləri yaranır? VergiÖzəl sektorda çalışan işçinin gəlirləri hansı qaydada vergiyə cəlb olunur? VergiAnalıq məzuniyyətində olan valideyn himayədə olan şəxs hesab edilirmi? VergiVÖEN-i necə dayandırmaq olar?