16 İyul 2026

VERGİLƏR

SOSİAL-İQTİSADİ ONLAYN QƏZET

BVF dünya üzrə saxta investisiyaların həcminin 15 trilyon dollara çatdığını elan edib

Beynəlxalq Valyuta Fondunun (BVF) və Kopenhagen Universitetinin ekspertlərinin apardıqları birgə araşdırmanın nəticələrinə əsasən, dünyadakı 40 trilyon dollarl birbaşa xarici investisiyaların 15 trilyonu saxtadır. Bu məbləğ Çin və Almaniya kimi böyük iqtisadiyyata malik ölkələrin ümumi daxili məhsulu ilə müqayisə edilə bilən göstəricidir. Araşdırmaya əsasən, dünya üzrə qoyulan birbaşa xarici investisiyaların təxminən 40 faizini saxta investisiyalar təşkil edir və bu göstərici son on ildən az müddətdə 10 faiz artıb. Araşdırma müəlliflərinin qənaətinə əsasən, birbaşa saxta xarici investisiyaların böyük qismi "vergi cənnəti" kimi məşhurlaşmış ölkələrdə - Lüksemburqda, Niderlandda (bu iki ölkənin payına dünyadakı saxta investisiyaların az qala yarısı düşür), Honkonqda, Böyük Britaniyanın Virciniya adalarında, Bermud adalarında, Kayman adalarında, İsveçrədə, İrlandiyada və Mavrikidə mərkəzləşib.

Ekspertlər hesab edirlər ki, saxta investisiyaların bu ölkələrdə mərkəzləşməsi düşünülmüş siyasi strategiya ilə bağlıdır – həmin strategiyaya əsasən, offşor zonalara aşağı korporativ vergi dərəcələri, bəzən də vergidən azad edilmə sayəsində mümkün olduğu qədər çox xarici investisiya cəlb edilir. Bu yolla bir çox ölkələr xaricdəki saxta şirkətlərə böyük məbləğdə vəsait qoyur və sonradan həmin vəsaitləri mənimsəyirlər.

VergiŞirin peçenyenin istehsalına vergi güzəşti tətbiq edilirmi? VergiVÖEN şəhadətnaməsini itirən fiziki şəxs cərimə olunurmu? Vergiİcarə haqqından verginin ödənilməsi hansı tərəfin öhdəliyinə aiddir? VergiVergi uçotunda olmayan fiziki şəxsdən əsas vəsaitin alışını elektron alış aktı ilə rəsmiləşdirmək mümkündürmü? VergiQeyri-rezidentə ödənilən xidmət haqqından hansı vergilər tutulur? VergiNaxçıvandakı fərdi sahibkara hansı formada vergi güzəştləri tətbiq edilir? VergiYerli qrantlar hesabına idxal olunan mallara görə ƏDV necə hesablanıb tutulur? VergiSuvenir və qızıl satışı ilə məşğul olan fiziki şəxs sadələşdirilmiş vergi ödəyicisi ola bilərmi? VergiDaşınmaz əmlakın icarəsindən əldə edilən gəlirdən sosial ödənişlər tutulurmu? VergiNaxçıvandakı rezidentlər xammal idxalı zamanı ƏDV-dən azad edilirmi?