6 Sentyabr 2026

VERGİLƏR

SOSİAL-İQTİSADİ ONLAYN QƏZET

Qazaxıstan karbon vergisinə görə ixrac bazarının istiqamətini dəyişə bilər

Avropa İttifaqında (Aİ) karbon vergisinin tətbiqi ilə əlaqədar Qazaxıstan karbohidrogen ixracının istiqamətini dəyişib, Çinə yönəldə bilər. energetika nazirinin müavini Cumabay Karaqayev bildirib ki, karbohidrogenlərə verginin tətbiqinin neft-qaz hasilatı sahəsinə mənfi təsir göstərəcəyini ehtimal etməyə əsas var: “Karbohidrogen xammalının ixracı üçün Aİ-yə alternativ olan Çin və Cənub-Şərqi Asiya ölkələri marşrutları var”. Nazir müavininin sözlərinə görə, hazırda Qazaxıstan nefti əsasən Aİ ölkələrinə ixrac edilir.

Qeyd edək ki, Avropa Komissiyası 2050-ci ilə qədər atmosferə karbon emissiyalarının qarşısının tam alınması üçün Aİ iqtisadiyatının tamamilə yenidən qurulmasını ehtiva edən geniş fəaliyyət planı təklif edib. Planda Aİ-yə idxal edilən dəmir və polad (o cümlədən boru və relslər), alüminium, sement, gübrə və elektrik enerjisi üçün “iqlim” gömrük rüsumlarının müəyyənləşdirilməsi də nəzərdə tutulur. Avropa Komissiyasının planında 2023-cü ildən 2025-ci ilədək olan dövr keçid dövrü hesab edilir. Bu dövrdə faktiki karbon emissiyaları barədə məlumat mübadiləsi ediləcək. Şirkətlər transsərhəd karbon tənzimlənməsi mexanizmi qüvvəyə minəndən sonra - 2026-cı ildən gömrük rüsumu ödənişlərinə başlayacaqlar. Bunun üçün idxalçılar müvafiq karbon şəhadətnamələri alacaqlar.
VergiXarici şirkətdən dividend gəliri əldə edən rezident fiziki şəxs nə qədər vergi ödəməlidir? VergiXarici vətəndaşlara göstərilən tibbi xidmətlərə görə ƏDV hansı qaydada geri qaytarılır? VergiArı balının pərakəndə satışı zamanı ƏDV necə hesablanmalıdır? VergiQum və çınqıl hasilatı ilə məşğul olan vergi ödəyicisi mədən vergisi bəyannaməsi təqdim etməlidirmi? Vergiİlin ortasında fəaliyyətə başlayan vergi ödəyicisi üçün orta işçi sayı necə müəyyən olunur? VergiFiziki şəxs hüquqi şəxsdən icarəyə götürdüyü əmlaka görə vergi bəyannaməsi təqdim etməlidirmi? VergiƏmlakını icarə verən fiziki şəxsin hansı öhdəliyi yaranır? Vergiİctimai iaşə fəaliyyəti ilə məşğul olan fərdi sahibkarın ƏDV güzəşti nə qədərdir? Vergiİcarə müqaviləsi nəyə lazımdır və tərəflərə hansı təminatları verir? VergiHimayəsində yalnız bir tələbə övladı olan qadına vergi güzəşti verilirmi?