20 İyun 2026

VERGİLƏR

SOSİAL-İQTİSADİ ONLAYN QƏZET

BMT hesabatı: hər il dünyada təxminən 1,6 trilyon dollar çirkli pul yuyulur

Birləşmiş Millətlər Təşkilatının (BMT) qlobal maliyyə sahəsində şəffaflıq və hesabatlılıq mövzusunda təşkil edilən paneli vergi qaçaqlığının, çirkli pulların yuyulmasının və korrupsiyanın dünya maliyyəsinə təsirinə dair hesabat açıqlayıb.

Hesabatda yoxsulluqla mübarizə üçün istifadə edilə biləcək qaynaqların vergi qaçaqlığı, korrupsiya və maliyyə cinayətləri ucbatından qurtardığı və hər il təxminən 1,6 milyard dollar çirkli pul yuyulduğunu bildirilib.

Hesabatda göstərilir ki, gəlirlərin köçürülməsi hər il hökumətlərə 500 milyard dollara başa gəlir. Hazırda “vergi cənnətləri” deyilən ofşor zonalarda 7 trilyon dollar vəsait gizlədilir, yuyulan çirkli pulların ümumi daxili məhsula nisbəti isə 2,7 faiz təşkil edir.

BMT panelinin həmsədri və Litvanın keçmiş dövlət başçısı Dalia Qrubauskayte hesabatla bağlı danışarkən korrupsiya və vergi qaçaqlığının geniş yayıldığını və çoxlu sayda bankların isə gizli əməkdaşlıq etdiyini vurğulayıb: “Hamımız, xüsusi olaraq da yoxsullar soyulur. Yoxsulluq, iqlim dəyişikliyi və COVİD-19 kimi böyük problemlərin öhdəsindən gəlmək üçün maliyyə sisteminə etibar çox mühümdür”.

BMT panelinin həmsədri və Nigeriyanın Baş naziri İbrahim Mayaki isə cinayətkar qrupların pandemiyadan sui- istifadə etdiklərinə diqqət çəkərək epidemiyanın yayılmasının qarşını alacaq və evlərə qida çatdırılmasını təmin edəcək qaynaqların pis məqsədlə istifadə edildiyini, korrupsiya ilə “buxarlandığını” bildirib.

VergiDaşınmaz əmlakın icarəsindən əldə edilən gəlirdən sosial ödənişlər tutulurmu? VergiNaxçıvandakı rezidentlər xammal idxalı zamanı ƏDV-dən azad edilirmi? VergiBalıqyetişdirmə müəssisəsinə hansı vergi güzəştləri verilir? VergiUzunmüddətli debitor borclar gəlirdən çıxılan xərclərə aid edilirmi? VergiRəqəmsal və İT xidmətləri ƏDV-yə cəlb olunurmu? VergiHansı halda 3 işçisi olan fərdi sahibkara vergi güzəşti tətbiq olunur? Vergiİki faizlik məhdudiyyət alış aktı və NKA çeki üzrə xərclərə ayrı-ayrılıqda, yoxsa birlikdə tətbiq olunur? VergiHəyat yoldaşı pensiyaçı olan əmlak sahibinə vergi güzəşti verilirmi? VergiƏvvəllər taksi fəaliyyəti ilə məşğul olmuş fiziki şəxs kuryer işləyərsə, hansı vergini ödəməlidir? VergiHüquqi şəxsin ləğv edilməsi prosesi necə həyata keçirilir?